Xem bản tiếng việt đầy đủ tại đây : http://60s.com.vn/index/1412140/17052008.aspx

Bi kich tu hon nhan gia de nhap cu
Isaac Baichu da "ga tinh" mot nguoi phong van xin the xanh - Anh: Slate

Rat nhieu nguoi da lam hon nhan gia de duoc nhap cu vao My nhung nhung gi don cho o nuoc My doi khi khong nhu nhung dieu ho hang mo tuong.

Nhung vu xu an gan day lien quan den cac vu ket hon gia de co dieu kien nhap cu vao My da giong len loi canh bao den nhung nguoi vi pham phap luat, trong do co mot so vu an lien quan den nguoi goc Viet. Ben canh do, nhung nguoi nhap cu theo con duong hon nhan gia con bi cac nhan vien phu trach di tru "hanh". Cau chuyen duoi day duoc Bao The New York Times dang tai cuoi thang 3.2008 cho thay thuc trang "doi tinh" hoac "tien" de lay the xanh cung su lam dung quyen hanh cua mot so nhan vien di tru.

Ep doi tinh lay the xanh

Nguoi chong la mot cong dan My dan vo la mot phu nu Colombia 22 tuoi den phong van de xin the xanh (Green Card), tuc the thuong tru nhan. Nhan vien phong van tai van phong o New York xem xet ho so, ghep tam anh dam cuoi cua ho vao don xin. Moi thu tuc xem nhu on ca va ong ta hoi them cau cuoi cung: "Xin ba cho biet so dien thoai di dong?".

Ba ngay sau, vien chuc phong van bat dau goi dien cho co gai. Tren dien thoai, ong ta noi bong gio cho co biet la voi tham quyen cua minh, ong ta co the lat tay ho so cua co, dong thoi truc xuat ca co lan than nhan do nhung vi pham phap luat truoc khi lay chong. Ong ta yeu cau co den gap rieng ong ta. Roi dung trua ngay 21.12.2007, tai mot bai dau xe, ong ta ra gia ma khong biet la co gai da mo phan ghi am tren may dien thoai di dong de trong tui xach: "Toi muon ai an voi co. Mot hoac hai lan. Tat ca chi co the. Roi co se co the xanh va chang can gap toi nua". Co mien cuong dong y se gap lai trong mot buoi hen khac, nhung khi co chuan bi buoc ra khoi xe, ong ta da doi co cho thoa man theo kieu "quan he bang mieng" ngay lap tuc. Va mac du co chong doi, nhung cuoi cung thi ong ta cung dat duoc muc dich.

Co gai giau nhem chuyen do, khong noi cho nguoi chong biet. Nhung hai tuan sau cuoc gap voi nhan vien di tru no o bai dau xe, co da cung 2 than nhan mang doan ghi am den Bao The New York Times vi co khong con tin tuong de to cao voi co quan di tru hay canh sat nua. Khi mang doan ghi am tren den toa soan, co con lo so nhan vien di tru do tra thu. Co cung xin mot cuoc gap voi phong cong to khu vuc vao ngay hom sau. Va vien tro ly cong to da cho theo doi cuoc dien dam va cuoc hen gap giua nhan vien di tru voi co gai tai mot nha hang. Phan ghi am cuoc noi chuyen trong nha hang cho thay ong ta yeu cau co gai "lam nhu lan truoc" va doi dua co den ga-ra hoac phong tam cua mot nguoi ban de co duoc "thoai mai hon". Ong ta da bi bat khi ra khoi nha hang va chuan bi buoc len xe ma theo mo ta cua cac nhan vien dieu tra la "han mang tren nguoi day vang va hot xoan".

Cac chung cu da du de bat giu nhan vien di tru Isaac Baichu, 46 tuoi. Ban than Baichu truoc day cung la dan nhap cu den tu Guyana, nhap tich My nam 1991, co muc luong mot nam la 50.000 USD. Trong thoi gian 3 nam dam nhiem chuc vu nhan vien phong van (adjudicator), co quyen quyet dinh "yes" hay "no", Baichu da giai quyet khoang 8.000 don xin the xanh o Garden City, New York - mot van phong cua Co quan Di tru va Nhap tich truc thuoc Bo An ninh noi dia. Baichu khong nhan toi da ep buoc co gai thuc hien "khau dam" (vi doan bang khuc nay bo trong), nhung voi viec hua hen bao dam hoan chinh giay to de "doi tinh", ong ta co the nhan muc an den 7 nam tu giam trong phien toa sap toi.

Ve phan co gai, khi nguoi chong biet chuyen da tuc gian bo di va co khong biet den bao gio ong ta moi tro lai, trong khi the xanh thi chua duoc giai quyet.

Thuc trang dang lo ngai

Chua co thong ke de biet duoc co bao nhieu vu "tong tinh" kieu nhu Baichu, nhung kieu phan quyen rong rai va "toan quyen" trong khi phong van nhu the da tao dieu kien cho nhieu vu loi dung quyen han de doi tinh va tien. Nhan vien di tru cung biet tinh trang "hon nhan gia" kha pho bien nen ho cang de dang khai thac. Nhung nguoi xin the xanh qua hon nhan gia thuong gap nhieu tham canh, doi khi tien mat tat mang.

Co the noi, nguoi muon nhap cu vao My qua duong hon nhan gia phai le thuoc hoan toan vao nguoi phoi ngau gia. Moi dau, ho bi nguoi phoi ngau gia "hanh" du dieu de xin cho duoc the xanh 2 nam (quy che cu tru co dieu kien), chiu kho ai trong 2 nam moi xin phong van de nhan the xanh 10 nam (quy che thuong tru nhan), roi lai co the roi vao truong hop bi nhan vien di tru lam dung quyen hanh nhu tren.

So di co gai noi tren so hai nhan vien di tru vi co ta den My bang visa du lich nam 2004 roi o lai qua han. Den khi co lay duoc mot nguoi chong co quoc tich My hoi nam ngoai thi theo luat dinh, co co quyen xin chuyen doi tu tinh trang cu tru bat hop phap sang quy che thuong tru nhan. Tuy nhien, cho den khi nhan duoc the xanh, co moi co the yen tam. Con neu bi tu choi the xanh khi phong van, co se bi truc xuat. Mot ly do nua ma co gai lo so la cach do 15 thang, mot nguoi quen da thue co cung 2 than nhan mang khoan tien mat 12.000 USD den ngan hang. Ca ba deu cu tru bat hop phap va ho bi nhan vien thue bat giu lien quan den mot cuoc dieu tra ve hanh dong rua tien. Sau do, ho duoc tra tu do, nhung ho so thi con luu lai tren he thong luu tru thong tin ca nhan va day la nguon thong tin ma Baichu dung de "bat chet" co.

Vao thoi diem ma nuoc My co den hon 10 trieu nguoi nhap cu bat hop phap nhu hien nay thi cau hoi dat ra la lam the nao de tranh viec "long hanh" cua cac nhan vien di tru. Trong mot cuoc dieu tran tai Quoc hoi nam 2006, ong Michael Maxwell, cuu Giam doc Co quan dieu tra cua So Di tru, cho biet co hon 3.000 don thua ve nhung hanh dong sai trai cua nhan vien di tru da khong duoc dieu tra vi thieu nhan vien, trong do co 528 vu lien quan den trong toi. Den nay thi co quan di tru da tang cuong gap ba so nhan vien dieu tra nen chi con 165 vu nghiem trong dang duoc giai quyet.

Tuyet Linh (tu California)