Xem bản tiếng việt đầy đủ tại đây : http://thethao60s.com/index/2268130/10082009.aspx

Banh mi - tu dan da toi cao sang
Co mot bai viet noi ve chuyen nguoi Nhat du lich Viet Nam. Tong ket ve so thich an uong cua ho o day, tac gia cho biet mon ma ho me nhat khong phai la pho ma la… banh mi kep thit. Ly do la no thom ngon va co huong vi khac la voi bat ky loai thuc pham tuong tu tren the gioi. Hai nua la tien dung. Va chac la ly do thu nhat quan trong hon.
LICH SU



Doi voi nguoi phuong Tay banh mi la mon an chinh, xet ve mat bieu tuong tham chi duoc dong nhat voi thanh the cua chua Kito : Banh mi la bi nhiem nho, ruou vang la bi nhiem lon.

Banh mi co mat o Viet Nam tu nam nao thi khong ai biet chinh xac, nhung chac chan la banh mi da theo chan nguoi Tay phuong vao nuoc ta cung voi van hoa, ton giao.

Ban dau banh mi chiem Sai Gon, Luc Tinh, Bac Ky, vao cung dinh Hue roi ngu tri tren toan dat nuoc cho den tan ngay nay.

Theo tu dien Thanh Nghi banh mi la "Banh lam bang bot mi, hap lo chin tron phong". Ngoai Bac goi la banh Tay, nguoi mien que Luc Tinh goi la banh mi o.

Trong 4 cach can, do, dong, dem thi banh mi thuoc loai dem ma don vi khong dung tieng: cai (cai banh cam), chiec (nhu chiec banh phong), don (nhu don banh tet), doi, cap (cap lap xuong), chuc hay ta... ma la "o" (o banh mi). Phai chang banh mi luc xua vao Nam Ky hinh vuong, hinh tron, loai dung de an lau, giong nhu o banh bong lan nen duoc nguoi Nam Ky Luc Tinh bay gio keu la banh mi o.

Trong cai nhin, trong quan niem cua dan ta thi day la mon an choi, khong phai la thuc pham thuong xuyen nhu com, the nhung dan da da tro thanh “com tay cam”, tuc khong an bang chen dua va an banh mi thay com duoc dinh danh theo kieu noi long la “thoi ken”, ham nghia la an tung tiem qua bua, khong day du dang hoang nhu bua com thuong le.

Nhu vay, chiec banh mi chinh la su giao thoa trong van hoa am thuc Phap va Viet Nam ma nhung noi khac khong co.

TU DAN DA



Da tu rat lau roi, chiec banh mi gan voi nguoi ngheo, nhat la tre con nha ngheo. Chiec banh mi nho voi nhung nguyen lieu don so, binh di la niem mo uoc, la niem vui cua biet bao dua tre nha ngheo. Chiec banh mi gan voi uoc mo no am cua nhung doi mat, tam hon ngay tho. Don gian va re hon ca la banh mi bi. Chang co gi bo beo o thu banh nay nhung ngon va co huong vi rieng. Bi (da) heo tron thinh thom phuc, an dai dai. Nuoc mam pha loang co them toi ot chan vao tham o banh mi. Hom nao co tien thi an o banh mi day du hon voi it cha lua, mieng thit, do chua…

Va nhung chiec xe kinh, ben trong co day du nguyen lieu de cho vao chiec banh mi chinh la hinh anh ta thuong gap tren duong pho Sai Gon khong chi xua ma ca ngay nay. O tung goc pho, tung con duong, hem nho tai thanh pho dau dau ta cung bat gap. Ben canh nhung chiec xe kinh ay la hinh anh nhung nguoi me, nguoi anh, nguoi chi, nguoi em nho tao tan, chiu thuong chiu kho gop nhat, ki cop tung dong bac nho de lo cho gia dinh. No la hinh anh doi khi trong mat ai do la nhech nhac nhung lai la mot net trong van hoa am thuc xu nay. Chac chan rang thanh pho nang dong se thieu vang di dieu gi do khi khong con nhung hinh anh do nua.

DEN CAO SANG

Tuong rang o banh mi ay mai chi khep nep trong nhung chiec xe dung tren moi neo duong thanh pho, nhung khong gio day chung da nghiem nhien buoc chan vao nhung cua hang sang trong, nam “chem che” trong nhung tu kinh sang choang, lap lanh. Cach lam moi thay vi truyen thong nhu bao doi nay cua nhung nha san xuat da dua banh mi len vi tri sang trong hon. Nhung tiem banh mi (bakery) ban cho khach an lien duoc moc len tai cac vi tri dac dia thay chiec tu kinh rong ruoi khap neo duong.

Dau tien la su bung no cua cac Bakery Kinh Do (gia banh trung binh tu 3.000 dong - 3.500 dong/cai) da keo theo “lan song” tu lam moi minh cua cac cua hang banh mi da co tu truoc nhu Duc Phat (co the noi day la thuong hieu co gia re va chung loai banh phong phu hon ca voi tren 200 loai banh, chu luc la banh mi lat, banh mi sandwich, banh mi kep thit, gia trung binh chi tu 2.000 dong - 2.500 dong/cai), roi Hy Lam Mon, Maxim’s. Them vao do la nhung cua hang banh do nuoc ngoai dau tu nhu Bon (Phap), B. Bang (Han Quoc), Love Bread (hay banh mi tinh yeu cua Singapore), quan banh mi Ta (Le Thanh Ton, quan 1 gia 11.000 - 13.000 dong) duoc coi la hop ly voi chat luong ve sinh va nhieu thit, cha.

Hay banh mi Chop Chop tren duong Cong Quynh, quan 1 voi mo-tip thuan Tay. Mot quay bar ngan cach hoan toan voi ben ngoai bang kinh de khach an tam chuyen ve sinh. Roi banh mi bat Bistro, loai “dac san” cua quan banh mi Bistro, o khu do thi moi Phu My Hung, quan 7, banh mi Han Quoc “Tous Les Jours” (180 duong Hai Ba Trung), Bamizon (so 9 Nguyen Van Chiem, Q.1).

Dac biet la su xuat hien cua loai Banh Mi Tuoi ma dau tien la o so 62 duong Mac Ðinh Chi, quan 1. An banh mi vua lay ra, vo banh mau vang tuoi, ruot mem xop, an het o banh, long ban tay con hoi am cua banh thom nong. Nhieu khach dung het o banh mi tuoi, ma dia thuc an kem van con nguyen. Tat nhien gia mot phan an banh mi o quan “Banh Mi Tuoi” bang gia mot to pho mac nhat tai Sai Gon, nhu o nhung quan “Pho 24”.

Da phan cac bakery cua cac doanh nghiep Viet Nam co gia banh tu 1.000 dong - 5.000 dong/cai. Banh tuoi trong cac cua hang do nuoc ngoai dau tu co gia cao hon (trung binh tren 5.000 dong/san pham) vi mang luoi phan phoi hep, luong khach it, chi phi cao.

Va dieu ma tat ca cac cua hang sang trong nay huong den dong thoi cung la net khac biet lam nen thanh cong so voi hinh thuc truyen thong la cac cua hang duoc trang tri lich su, bat mat, sach se tao nen moi truong an toan ve sinh thuc pham cho nguoi tieu dung. Dieu do da danh trung vao tam ly cua nguoi mua trong boi canh van de ve sinh an toan thuc pham con nhieu dieu phai tranh luan.

Nhu the, banh mi tu vi tri vo cung dan da da vuon len dung vao hang cao sang voi ten goi “Fastfood made in Viet Nam”. Su chuyen doi nay truoc het dua vao chinh su tien loi cua ban than no. Banh mi tu ban than da la fastfood. Fastfood khong chi voi y nghia “an nhanh” ma sau xa hon la co duoc mot bua an nhanh trong thoi gian chap nhan duoc, tien loi, day du dinh duong va khong qua nhieu phu kien di kem. No phu hop voi xu huong cua cuoc song hoi ha, day nang dong ngay nay.

Cung voi mot cho dung vung chac cua nhung o banh mi binh dan, su phat trien nhanh chong cua “banh mi hang sang” gio day banh mi da la mot thanh to quan trong trong cai ma nguoi ta thuong goi la “van hoa am thuc”.

Theo Mui vi