Xem bản tiếng việt đầy đủ tại đây : http://60s.com.vn/index/2908186/19112010.aspx

Khi tai nguyen Trai dat dan can kiet - The gioi dang “no sinh thai”

Bai 1: The gioi dang “no sinh thai”

Dan so the gioi tang nhanh cong voi chu nghia tieu dung dang day hanh tinh chung ta vao tinh trang “no sinh thai” ngay cang tram trong. Khong chi rung, nang luong, den ca nguon tai nguyen nuoc cung dang dan can kiet. Ket thuc Hoi nghi ve da dang sinh hoc tai Nhat Ban vua qua, cac nha nghien cuu khang dinh, chung ta chi con cach tim mot hanh tinh khac de sinh song.

Trai dat dang bi suy thoai voi toc do nghiem trong trong khi nhu cau su dung nguon tai nguyen thien nhien cua con nguoi tang vot, cao hon 50% so voi kha nang Trai dat co the chiu duoc. Theo To chuc Nong luong LHQ (FAO), tinh tu nam 1990 den nay, moi nam the gioi mat di mat 13 trieu ha rung do nan chat pha rung tran lan. Dien tich rung nguyen sinh hien chi con 36%, nhung cung dang bi de doa vi hang nam co khoang 6 trieu ha rung co nguy co bi xoa so. Hien co 76 nuoc tren the gioi khong con rung nguyen sinh.

Chiec giuong go gia 1 trieu USD

Ap luc tang dan so, bat on chinh tri, su cuop boc, khai thac go, khoang chat va da quy da khien cac nuoc chau Phi duong nhu bi xe nho de de loi dung. Phat hien moi day cua Co quan Dieu tra moi truong va Nhan chung toan cau (EIA) lam khong it nguoi bang hoang khi co nhung chiec giuong duoc ban voi gia 1 trieu USD tai Trung Quoc. Nhung chiec giuong nay lam tu go hong sac quy hiem, loai go chi co o Cong vien quoc gia Masoala cua Madagascar.

Cong vien duoc UNESCO cong nhan la Di san van hoa the gioi nhung nay cung duoc xep vao danh sach di san gap nguy hiem. Nhu cau ve do go tang vot cua Trung Quoc, cac nuoc chau Au va tinh trang chinh tri bat on o Madagascar da gop phan gia tang tinh trang khai thac go quy o quoc dao chau Phi nay. Vi moi loi khong lo: mua mot cay go hong sac chi voi gia 10 USD nhung xuat khau voi gia vai ngan USD, cac tay lam tac da pha rung quoc gia nay khong thuong tiec.

Cac nha moi truong canh bao nuoc song Hang (tieu luc dia An Do) bay gio khong the dung de an uong hay tam giat vi da bi o nhiem.

Ngoai chau Phi, khai thac go lau con gay tang thuong cho cac khu rung sinh thai o Mexico, Indonesia, vung Amazone. Neu nhu nan pha rung o Mexico con khien dat dai bi xoi mon, dan den tinh trang sa mac hoa tren dien rong, nan pha rung o Indonesia con gay them o nhiem moi truong den cac nuoc lang gieng vi nhung vu chay rung do khai thac trong thoi gian gan day. Nhung quoc gia co ty le tan pha rung cao nhat the gioi hien nay la Honduras (37%), Nigeria (36%), Philippines (32%), Benin (31%), Ghana (28%), Indonesia (26%)...

Theo thong ke, nhu cau su dung go bat hop phap hien nay van tiep tuc tang cao, tap trung chu yeu tai My, Nhat Ban, Anh, Phap, Ha Lan va dac biet Trung Quoc. Dang chu y hon o Trung Quoc, noi duoc xem thi truong nhap khau va che bien go bat hop phap lon nhat the gioi, chiem khoang 98%.

Theo To chuc Nghien cuu Chatham House, 1/5 luong go nhap khau cua quoc gia nay co nguon goc bat hop phap. Da phan go lau duoc so che truoc khi nhap vao Trung Quoc, sau do duoc che bien lai de xuat sang cac quoc gia khac.

Tu huy hoai tuong lai

Ai cung biet, mot khi nguon tai nguyen thien nhien tich luy hang ty nam can kiet thi khong cach nao tai tao duoc, dac biet nguon nang luong hoa thach. The gioi dang dung truoc noi lo mot khi cac mo dau, mo khi dot tu nhien, than da can kiet, nhan loai se xoay xo ra sao de duy tri cuoc song.

Neu nhu dau mo va khi dot tung la con at chu bai cua khu vuc Arab, mang lai su thinh vuong cho khu vuc thi hien nay, cac mo dau nay cung dang o trong tinh trang ngay cang kho khai thac vi da khai thac qua lau, tu hon nua the ky qua. Mot bao cao moi day cua Co quan Nang luong quoc te (IEA) ket luan: san luong dau lua toan cau rat co the dat 96 trieu thung/ngay vao nam 2012, nhung kho the vuot qua con so nay vi rat it nhung gieng dau moi duoc phat hien.

Nga chiem hon 10% tru luong dau mo, 20% tru luong than cua the gioi, 7% tru luong khi thien nhien... Voi tru luong nhu vay, hien Nga dung dau the gioi ve khi dot thien nhien, dung thu hai ve dau mo va la nguon cung cap than va urani quan trong cho the gioi. Du vay, theo nghien cuu cua cac chuyen gia, khoang 20-30 nam nua, tai nguyen thien nhien o Nga se chang con lai bao nhieu. Hien ty le khai thac dau cua Nga da vuot qua 60%, viec tim kiem nhung mo moi thay the ngay cang kho, 50 nam qua viec phat hien nhung mo moi giam 10 lan.

Do cung la tinh hinh chung cua cac nuoc co nguon tai nguyen. Thoi ky hoang kim nang luong cua cac quoc gia dau lua se nhanh chong bien mat va doi dien voi thoi ky can kiet tai nguyen. Cac mo than cung khong tranh khoi so phan tuong tu trong mot hai thap ky nua. Khi do, muon khai thac, con nguoi cang phai dao sau vao long dat. Nhung cang dao sau, cang nguy hiem va cang ngon nhieu tien cua hon. Tinh trang khan hiem nhien lieu, nang luong tro nen gay gat hon bao gio het.

Nguy co xung dot

Su suy thoai nguon tai nguyen thien nhien dang dien ra voi muc do nghiem trong, trong do khong the khong dau dau truoc nguon tai nguyen nuoc dang kho can. Qua trinh do thi hoa, hoat dong nong nghiep, cong nghiep va bien doi khi hau ngay cang gay ap luc nang ne len khoi luong va chat luong nguon nuoc.

Cu the hon, 80% nguon nuoc ngot va 2/3 trong tong so cac con song tren the gioi dang dan can nuoc. Nhung dot han dang xuat hien o chau Au, tieu luc dia An Do, mien Dong Trung Quoc, phia Nam Mexico va khu vuc phia Dong day Rocky o My. Rat nhieu con song hay ho nuoc dan kho can vi con nguoi dung nuoc de tuoi tieu trong trong trot va san xuat cac san pham cong nghiep ma nho do dam bao cho cuoc song. Do la mot nghich ly vi de duy tri su song truoc mat, con nguoi dang huy hoai tuong lai cua chinh minh.

Theo thong ke cua cac nha khoa hoc, nhu cau nuoc tren toan the gioi se tang toi 45% trong khi nguon nuoc dang can kiet o muc bao dong va ngay cang hiem dan. Du bao den truoc nam 2030, co khoang 60 quoc gia lam vao tinh trang thieu nuoc tram trong. Hien tai tren the gioi co khoang 1,5 ty nguoi (khoang 1/4 dan so toan cau) khong co nuoc sach va hon 2 ty nguoi khong du dieu kien ve sinh, an toan. Hang nam, 3,6 trieu nguoi chet vi cac can benh do nuoc o nhiem gay ra.

Khi nguon nuoc ben tren da can, tat yeu con nguoi se nghi ngay den viec khai thac tru luong nuoc ngam sau duoi long dat. Song khi dung het luong nuoc ngam du tru trong long dat se lam tang them su o nhiem nuoc, vi phan bon hoa hoc trong canh nong, cac chat thai cua con nguoi va dong vat cung cac hoa chat lai tham thau vo long dat. Chinh vi vay, To chuc Quoc te Khi tuong toan cau tung canh bao: “Su o nhiem xam nhap tu tu la trai bom no cham dang de doa toan the nhan loai”.

Hien tuong “cau vuot cung” khien nhieu noi tren the gioi, cac tap doan kinh te gianh cung cap nuoc cho cong dong. Nhung cong ty tu nhan cho rang nuoc con quan trong hon dau lua va ho dang kiem loi song song voi viec cung co quyen luc trong cac van de lien quan den nuoc sach (co nghia la lien quan den an sinh cua nguoi dan). FAO canh bao, trong 15 nam toi se co gan 2 ty nguoi phai song trong tinh trang bi thieu nuoc. Cho nen khong phai ngau nhien cac nha moi truong dua ra loi canh bao the gioi sap buoc vao mot cuoc xung dot tranh gianh nguon nuoc.

HANH CHI - THANH HANG - DO VAN
(Theo Illegal-logging.info, BBC, Global Post)


Bai 2: Thien nhien cuong no

UNEP (Chuong trinh moi truong LHQ) cho rang, bien doi khi hau duoc xep vao dang van de an ninh “phi truyen thong” va duoc xem nhu mot trong nhung thach thuc lon nhat doi voi moi truong an ninh, phat trien toan cau trong ca the ky 21. Duoi tac dong cua bien doi khi hau, nhung nam gan day va dac biet trong 10 thang dau nam 2010, the gioi da phai hung chiu nhieu dot thien tai nang ne anh huong den cuoc song cua hang trieu nguoi dan tren toan cau. Va chinh bien doi khi hau khoi nguon tu tinh trang khai thac can kiet va su dung vo loi nguon tai nguyen thien nhien tren Trai dat.

Tran lut kinh hoang o Pakistan da nhan chim nhieu ngoi lang trong bien nuoc

Han han va bao lu

Theo ket qua nghien cuu cua cac nha khoa hoc My cong bo tren tap chi Sience ngay 19-10, han han se tac dong den phan lon toan cau trong vai thap ky nua neu cac nuoc khong thuc hien muc tieu cat giam khi thai gay hieu ung nha kinh. Theo nghien cuu, phan lon chau A, Nam Au, chau Phi, My Latinh va Trung Dong cung nhu cac vung giap Dia Trung Hai la nhung khu vuc co nguy co doi mat voi han han nghiem trong trong vong 30 nam toi. Nhiet do be mat Trai dat dang nong dan len, tu nam 1850 den nay, nhiet do trung binh hang nam tang 0,74oC, du bao co the tang them 1,1 - 6,4oC vao nam 2100, muc tang chua tung co trong lich su 1.000 nam qua

Gan day, do luong mua ngay cang thap, tai Niger, Chad, Lybia, Sudan, toan bo mua mang bi thieu chay, gia suc chet la liet vi khong co nuoc va thuc an. Hang tram ngan nguoi buoc phai di cu sang cac nuoc khac trong chau luc de xin an, tim viec lam kiem song qua ngay. Tai chau A, tinh hinh han han dang dien ra tai An Do, Pakistan, khien dat dai nut ne va song ngoi tro day. Han han nghiem trong cung khien muc nuoc song Me Cong giam xuong muc thap nhat trong gan 20 nam qua, lam dinh tre cac hoat dong giao thong tren tuyen duong thuy quan trong nay cua chau A, anh huong nghiem trong den cuoc song cua 65 trieu nguoi o 6 quoc gia dong song nay chay qua. Con tai Nam My, dong song Amazon chay qua Brazil da kho han muc ky luc ke tu khi tien hanh do dac (vao nam 1902) chi voi 13,63m. Cac nha khoa hoc cho rang co the Brazil dang doi mat voi dot han han nang ne nhat ke tu nam 1963.

Vao thang 7 va thang 8 vua qua, nhieu quoc gia trai dai tu Au sang A da hung chiu nhung dot nang nong cao, gay chay rung nghiem trong, nhac nho toi dot nang nong o chau Au nam 2003, lam thiet mang khoang 35.000 nguoi. Cac dot nang nong khung khiep dang dien ra thuong xuyen hon gap khoang 4 lan so voi nam 2000, va du doan trong vong 40 nam toi, muc do thuong xuyen cua chung se gap 100 lan so voi hien nay.

Vua thoat khoi dot nang nong, chau A lai bi bao lu tan cong don dap. Muc do thiet hai ve sinh mang va vat chat cung dang o muc ky luc: Chi tinh rieng trong 10 thang dau nam 2010, lu lut va lo dat o Trung Quoc da giet chet hon 3.000 nguoi va 12 trieu nguoi phai roi bo nha cua. Tran lut kinh hoang nhat, ke tu nam 1929, o Pakistan do nhung con mua du doi cuoi thang 7 da nhan chim mot vung lanh tho rong lon, khien it nhat 1.600 nguoi thiet mang, hon 2 trieu nguoi mat nha o va khoang 20 trieu nguoi chiu anh huong. Truoc nhung tac dong lon cua thien tai, cac nha khi hau hoc cho rang hien tuong xay ra rat dung voi nhung gi Nhom lien Chinh phu cac chuyen gia ve bien doi khi hau cua LHQ da ket luan cach day 10 nam, ho cho rang khi hau Trai dat da bi xao tron boi khi thai gay hieu ung nha kinh.

Mat da dang sinh hoc, dich benh, nuoc bien dang

Tai Hoi nghi da dang sinh hoc quoc te dien ra tai Nhat Ban cuoi thang 10, nhieu nha khoa hoc nhan dinh, toan the gioi dang that bai trong no luc bao ve da dang sinh hoc tren trai dat, nhieu he sinh thai dang bi pha huy khien nhieu loai dong vat roi vao nguy co tuyet chung khi nhiet do Trai dat ngay cang cao nhu hien nay. Khoang 50% cac loai dong thuc vat se doi mat voi nguy co tuyet chung vao nam 2050 neu nhiet do Trai dat tang them tu 1,1 den 6,4°C nua. Su mat mat nay chinh do mat moi truong song vi dat bi hoang hoa, nan pha rung va do nuoc bien am len. He sinh thai bi huy hoai cung gop phan dan toi lan song di cu tai nhieu noi tren the gioi va nhung bat on chinh tri, xung dot vu trang. Vu xung dot tai Sudan tu 2003 la mot vi du. Han han nghiem trong keo dai khien nguon nuoc bi thieu hut, dan den su giao tranh giua cac bo lac tai Sudan khien 300.000 nguoi thiet mang va 1,5 trieu nguoi buoc phai roi bo dat nuoc.

Mot trong nhung van de dang lam dau dau nhieu quoc gia co duong bo bien dai la su canh bao ve muc nuoc bien dang dang xuat hien ngay cang nhieu. Cac nha khoa hoc o Dai hoc Colorado, My, vua cong bo cong trinh nghien cuu cho thay su am len cua mot vung nuoc bien rong lon trai dai tu bo bien phia Dong cua Tay Phi toi Thai Binh Duong dong vai tro chinh khien nuoc bien dang len, vi no lam tan bang o cac vung cuc. Trong do, chau A - Thai Binh Duong de bi ton thuong nhat trong bien doi khi hau. Theo uoc tinh, neu bang tiep tuc tan, nuoc bien se dang them it nhat 6m nua vao nam 2100. Voi muc nay, phan lon cac dao cua Indonesia, va nhieu thanh pho ven bien khac se bien mat hoan toan.

Nhiet do tang cung voi lu lut, han han, dong dat da tao dieu kien thuan loi cho cac con vat truyen nhiem nhu muoi, ve, chuot… sinh soi nay no, truyen benh gay nguy hai den suc khoe con nguoi. To chuc Y te the gioi (WHO) dua ra bao cao rang cac dich benh nguy hiem dang lan tran o nhieu noi tren the gioi hon bao gio het. Nhung vung truoc kia co khi hau lanh, gio day cung xuat hien cac loai benh nhiet doi. Hang nam co khoang 200.000 nguoi chet do cac benh co lien quan den bien doi khi hau, tu benh tim do nhiet do tang qua cao, den cac van de ho hap va tieu chay khi dieu kien sinh hoat kem do thien tai. Du kien, con so nay tiep tuc tang sau nam 2010.

Thiet hai kinh te

Cac thiet hai ve kinh te do bien doi khi hau gay ra cung ngay cang tang theo nhiet do trai dat. Cac con bao lon lam mua mang that bat, tieu phi nhieu ty USD, ngoai ra, de khong che dich benh phat tan sau moi con bao lu cung can mot so tien khong lo. Theo thong ke cua to chuc hop tac va phat trien kinh te (OECD), trong nam 2009, 6/10 quoc gia co so thuong vong va thiet hai GDP nhieu nhat la o chau A. Cac ton that ve kinh te anh huong den moi mat cua doi song o cac quoc gia nay. Nguoi dan phai chiu canh gia ca thuc pham va nhien lieu leo thang, cac chinh phu doi mat voi viec loi nhuan tu cac nganh du lich va cong nghiep giam sut dang ke, nhu cau thuc pham va nuoc sach cua nguoi dan sau moi dot bao lu rat cap thiet, chi phi khong lo de don dep dong do nat sau bao lu cung tang theo cap so nhan.

Ngan hang Phat trien chau A (ADB) canh bao, muc thiet hai trung binh do bien doi khi hau gay ra doi voi 5 nuoc gom Indonesia, Philippines, Bangladesh, Thai Lan va Viet Nam, co the tuong duong 6,7% tong gia tri GDP hang nam cua cac nuoc nay vao nam 2100, tuc gap doi muc thiet hai trung binh tren the gioi. Ve ton that kinh te, bao cao du doan, thiet hai cua bien doi khi hau se tang tu 125 ty USD trong giai doan hien nay, len khoang 300 ty USD trong vong hai thap ky toi.

HANH CHI - THANH HANG - DO VAN (Theo Illegal-logging.info, BBC, Global Post)


Bai 3: Ky nguyen tim kiem nang luong thay the

The gioi dang dien dao voi bai toan can bang giua phat trien kinh te va bao ve moi truong. Lam the nao de vua co nguon nang luong phuc vu cho nen san xuat ma khong lam can kien nguon nhien lieu hoa thach? The ky 21 chac chan la the ky cua su tim toi, kham pha nhung nguon nang luong thay the, nhung vat lieu xanh moi de “bau sua” tai nguyen Me Trai dat khong bi tan diet.

Mat troi nhan tao

Ben canh nang luong Mat troi, nang luong gio, cac nha khoa hoc dang nghien cuu nang luong sinh ra tu phan ung nhiet hach vi day duoc xem nhu nguon nang luong vo han trong tuong lai va cac nha khoa hoc goi du an nay la “Mat troi nhan tao”. Hydro su dung trong phan ung nhiet hach co the lay duoc o bat cu noi nao tren trai dat. Chi 1g hydro co the tao ra nang luong tuong duong voi hang ngan lit dau. Ngoai My va Lien minh chau Au (EU), Han Quoc gan day cung thanh cong trong phan ung tong hop hat nhan hydro nang. Cong trinh nghien cuu thiet bi phan ung tong hop hat nhan sieu dan the he moi cua Han Quoc duoc viet tat KSTAR.

Toan canh lo phan ung KSTAR cua Han Quoc.

Cu moi giay, Mat troi lai tao ra mot nguon nang luong cuc lon nho phan ung nhiet hach xay ra lien tuc. Nhung hanh tinh Trai dat lai khong ton tai moi truong co nhiet do va ap suat cao nhu vay, vi the doi hoi phai tao ra mot moi truong nhan tao mo phong theo Mat Troi. De thuc hien duoc dieu do, Han Quoc da xay dung mot lo KSTAR vao thang 7 - 2008 va da thanh cong trong viec tao ra the plasma - mot trang thai ton tai khac cua vat chat sau the ran, long, khi. Den nay, KSTAR da tao ra duoc loai plasma nong den 2 trieu do C va duy tri duoc phan ung nhiet hach trong vai giay. Dac biet, cac neutron tim thay trong phan ung nhiet hach gan day nhat duoc xem nhu mot buoc ngoat lon tren con duong nghien cuu tao ra Mat troi nhan tao.

Mot ke hoach gom 4 giai doan den nam 2025 da duoc vach ra. Giai doan dau hoan thanh vao nam 2012, se dat den nhung tinh nang co ban. Toi nam 2017, du kien tang thoi gian hoat dong cua phan ung nhiet hach len 300 giay va thuc hien cac nghien cuu buoc dau cho Du an lo phan ung thi nghiem nhiet hach quoc te (ITER). Giai doan 3 se tiep tuc toi nam 2022. Khi do, cac nha khoa hoc se len ke hoach hoan thanh cac nghien cuu ve the plasma hieu suat lon. Trong giai doan cuoi, ho se bat tay vao thuc hien cac nghien cuu thuc nghiem ve cong trinh phat trien nang luong tong hop hat nhan. Ke hoach 4 giai doan cua Han Quoc di tu co ban den muc tieu tao ra mot the plasma nong toi 3 trieu do C va thoi gian hoat dong len toi 300 giay de dua vao thuong mai hoa tren thi truong.

Tat nhien, Han Quoc van phai doi mat voi nhieu thu thach truoc khi dua nang luong nhiet hach vao su dung trong thuc te. Nhung cac nha khoa hoc Han Quoc dang no luc khong ngung de co nhung buoc tien quan trong trong cong trinh nghien cuu day y nghia nay nham tao ra nguon nang luong xanh moi cho tuong lai, gop phan giai quyet van de bien doi khi hau va o nhiem moi truong tren toan cau.

Dai duong, nguon dien nang khong lo

Nhan loai hien cung huong den dai duong nhu mot nguon nang luong moi. Cac nha khoa hoc tren the gioi dang no luc tim kiem nhieu cach de khai thac nguon tai nguyen tu nhien. Ho nhan thay dai duong co the tro thanh phuong tien giup phat trien nen kinh te than thien moi truong hay nen kinh te “xanh”.

Theo Uy ban Nang luong quoc te (IEA), nang luong tiem nang cua dai duong vao khoang 93.000 TWh/nam, gap 5 lan dien nang toan cau/nam (17.000 TWh). Con so nay thap hon so voi nang luong Mat troi nhung co the cung cap du nang luong loai nguoi can de ton tai. Nang luong bien vo tan va duoc xem nguon nang luong than thien voi moi truong khi it thai ra khi thai gay hieu ung nha kinh. Cac nha may nang luong Mat troi can khoang khong gian rong lon de san xuat nang luong. Cac nha may phong nang voi tieng on lon va xay dung tai nhung khu vuc biet lap nhu vung nui non. Trong khi do, dai duong lai khong co su hien dien cua con nguoi va khong bi nhung han che ve moi truong.

Khi cac may phat duoc lap dat tai noi co song to, co the san xuat duoc dien bang viec tan dung nang luong gan lien voi chuyen dong len, xuong cua con song. Bien se cung cap mot nguon nang luong vo tan. Nha may nang luong thuy trieu dau tien duoc xay dung tu nam 1966, nhung den nay nguon nang luong nay chua duoc pho bien vi nhieu ly do: gia thanh cao, phai co nhung thiet bi dac biet de dua dien duoc san xuat tai bien ve dat lien va phai giai quyet nhieu van de ve dia-sinh hoc de co the su dung duoc nguon nang luong thay the nay.

Nhung vat lieu than thien moi truong

Ben canh viec tim kiem cac nguon nang luong xanh, cac nha khoa hoc cung dang doc suc nghien cuu nhung vat lieu tong hop dung trong cuoc song hang ngay. Thang 9 vua qua, cac nha nghien cuu thuoc Dai hoc Bath, Anh, thong bao ho da xay dung thanh cong mot ngoi nha lam tu cay gai dau va voi. Ngoai viec su dung de lam giay, quan ao va than xe hoi, cay gai dau cung co the dung lam vat lieu xay nha than thien voi moi truong trong tuong lai. Ngoi nha xanh tren co ten HemPod. Ngoi nha mot tang nay gom nhieu buc tuong duoc lam tu loi go cat nho tu cay gai dau cong nghiep tron voi mot chat ket dinh voi dac biet.

Tien si Mike Lawrence, thuoc Truong Dai hoc Bath, cho biet: “Cac buc tuong hoat dong nhu mot he thong dieu hoa khong khi thu dong, do am ben trong duoc giu on dinh va chat luong khong khi trong ngoi nha rat tot. Do cau truc vuot troi cua loi go dau gai ket hop voi dac tinh cua cac chat voi ket dinh, cac buc tuong nay cung co tinh chiu nhiet va chong chay cao”. HemPod se duoc giam sat chat che trong 18 thang de xem xet tinh ben vung cua loai vat lieu xay dung tuong lai nay. Cay gai dau phat trien rat nhanh, de trong va hau nhu tat ca bo phan cua loai cay nay deu su dung duoc. Con voi song da duoc su dung trong nganh xay dung o thien nien ky nay. Su ket hop cua 2 loai nguyen lieu la mot buoc phat trien quan trong trong no luc tao vat lieu xay dung ben vung hon.

Cong nghe su dung soi dua thay the soi polyester tong hop trong vat lieu composite dung de san xuat van san, cua o to... cung duoc nghien cuu trong thoi gian gan day. Mot nhom cac nha nghien cuu Truong DH Baylor, My dang phat trien du an nay. Nhom nghien cuu cho biet, cac dac tinh co hoc cua soi dua tot hon ca soi polyester va soi nhan tao khi dung de san xuat cac chi tiet o to. Soi dua co gia thanh re hon rat nhieu so voi soi tong hop va than thien voi moi truong, neu khong tan dung, so dua se bi vut bo. Roi cac loai tui than thien moi truong thay tui nylon, vai quan ao duoc san xuat tu soi bong nhan tao..., tat ca da va dang duoc nghien cuu, ung dung vao thuc te cuoc song.

Tuy nhien, y thuc con nguoi trong viec su dung hop ly cac nguon tai nguyen moi thuc su quan trong nhat. Trong khi cac nha nghien cuu dang vat va tim cach cuu Trai dat thi nhieu nuoc van vo tu boc lot tai nguyen khong thuong tiec, tan pha moi truong. Dieu nay duoc thay ro qua su be tac cua vong dam phan moi nhat ve bien doi khi hau cua LHQ tai Thien Tan, Trung Quoc hoi dau thang 10 vua qua. Cuoc tranh cai giua Trung Quoc va My, hai quoc gia thai khi thai gay hieu ung nha kinh lon nhat the gioi, ve trach nhiem truoc su nong len toan cau van chua co hoi ket. Cac quoc gia van chua the thong nhat mot cam ket chung, de cung nhau chia se trach nhiem cat giam khi thai gay o nhiem, chu yeu bang viec giam bot su dung nhien lieu hoa thach.

HANH CHI - THANH HANG - DO VAN
(Theo Illegal-logging.info, BBC, Global Post)