Khong nhung ve tham bo me ngay "Tet giua nam", gia dinh chi Le (quan 9, TP HCM) con giu duoc tap tuc diet sau bo, khi chuan bi san com ruou de an nhung ngay nay.

Nguoi me 2 con cho biet, chi sinh ra o huyen Tien Hai, tinh Thai Binh, noi ma phong tuc Tet Doan Ngo van con duoc giu kha tron ven. Tuy nhien tu ngay vao TP HCM lay chong va lap nghiep, chi Le khong the ve que tham bo dip nay. Mac du vay chi khong quen goi dien tham va gui it tien nho cac em o nha mua qua banh bieu bo me.

"Bay gio ai cung ban biu voi cong viec nhung vo chong bao nhau co gang giu truyen thong cha ong. Ngay mai do may dua nho ban hoc nen den toi ca nha moi cung nhau sang chuc Tet ong ba noi duoc", chi Hoa boc bach.

Tren mot so dien dan mang, khong khi chuan bi cung dang rom ra, nhieu ba noi tro chia se kinh nghiem thuc hien cac nghi thuc va cong thuc lam banh, nau an, che bien nuoc uong truyen thong. Mot so mon an quen thuoc, don gian duoc gioi thieu la: banh tro, banh u la dua, che troi nuoc, com ruou...

Noi ve nguon goc ngay Tet Doan Ngo (hay Tet Doan Duong), Tien si Nguyen De, Giang vien khoa Van hoa hoc, Dai hoc Van hoa TP HCM cho biet ngay nay xuat phat tu van hoa dan gian Trung Quoc.

Tuong truyen, Tet Doan Ngo lien quan den cai chet cua Khuat Nguyen, vi quan co tai va liem chinh song thoi Trung Hoa co dai cach day hon 2.000 nam. Vi can ngan nha vua nghe theo loi bon xu ninh nen ong da bi cach chuc va day ai. Buon ba, Khuat Nguyen tram minh xuong song vao dung ngay 5/5. Nghe tin, dan lang ra cuu nhung khong kip, ben lam banh nep co goc nem xuong song de te ong.

Ngoai ra con co mot truyen thuyet khac ve Luu Than va Nguyen Trieu o thoi nha Han, nhan ngay Tet Doan Ngo ru nhau vao nui hai thuoc. Ho gap va ket duyen voi hai tien nu xinh dep. Nhung sau nua nam song noi tien canh, hai chang trai nho nha doi ve. Song vi o tien gioi nua nam bang may tram nam o coi tran nen khi quay ve lang, hai chang nay thay canh que da doi khac, nguoi xua da mat. Hai nguoi ben ru nhau tro lai coi tien nhung khong duoc va ra di khong tro ve.

Mat khac theo lich co, dip Tet Doan Ngo la luc tiet troi nong buc nhat, duong khi dat cuc diem. Day la luc chuyen mua, de gay benh o nguoi, trong khi sau bo, con trung cung duoc dip phat trien gay benh cho nguoi, vat nuoi va cay coi. Boi vay vao tiet nay, nguoi ta lam thuc hien cac nghi le diet sau bo va dang huong cau tai qua nan khoi, duoc mua. Nhieu thay thuoc thi cho rang mua nay cay coi tich tru nhieu duoc chat de chong lai duong khi khac nghiet, co tac dung chua benh tot, nen thuong to chuc hai thuoc vao dung trua 5/5.

Tuy nhien cung nhu cac le tet khac, khi du nhap vao Viet Nam, y nghia ngay Tet Doan Ngo da bien doi. Trong van hoa nong nghiep ngay truoc, "Tet giua nam" la dip de dan chung cung le danh dau mot thoi tiet moi, mung su trong sang, quang dang va cau an. Cac lang xa thuong to chuc te than o dinh, den, mieu. Tai gia dinh thi sua le cung to tien, Tho cong. Nha nao lam nghe thuoc cung them Thanh su.

Hien nay nhieu gia dinh Viet van con giu nep an Tet o nha va quay quan ben ong ba, cha me. Dip nay dan gian Viet Nam thuong cung vao sang som nhung thuc chat Tet Doan Ngo duoc tien hanh vao gio chinh Ngo (giua trua) ngay 5/5 Am lich. Cung luc nay moi nguoi lay banh tro, trai cay (co vi chua, chat), va com ruou ra an de "giet" sau bo, giun san trong nguoi.

Tien si Nguyen De cho rang: "Tet Doan Ngo la mot net van hoa dan gian mang y nghia tinh than tot dep, nguoi Viet xem day la dip de anh em con chau tan mat khap noi quy tu ve va bay to long biet on doi voi cac bac sinh thanh. Tuy nhien ngay nay vi ban ron cong viec ma mot so gia dinh Viet khong con giu tap tuc nay".

Thi Tran