Xem bản tiếng việt đầy đủ tại đây : http://thethao60s.com/index/376296/24092007.aspx

Lam giau tu trun que

Sau nhieu no luc tim hieu, anh Trung phat hien ra rang phan bo la mon "khoai khau" cua trun que.

Khong vi no nan nhung doi vo chong tre quyet dinh ban can ho chung cu quan 4, tu bo do thi ve vung ngoai o Sai Gon xay can nha la bat dau cuoc song cua nong dan that su.

"Cai gia" cho su can dam nay la can nha khang trang va trai nuoi trun que voi doanh thu nam 2006 len den 500 trieu dong.

Anh Nguyen Dinh Trung va chi Nguyen Thi Thuan song o chung cu quan 4, Tp.HCM. Nam 2001, anh chi quyet dinh ban can ho chung cu di doi ve huyen ngoai thanh Cu Chi de thuan tien cho cong viec cua anh khi do dang lam o nha may sua. Nho vao so tien ban nha la 70 trieu dong, anh chi tim duoc mieng dat cat tam can nha la an cu va 2 con bo sua la ke sinh nhai. Nhung nuoi bo sua hieu qua kinh te khong cao, luong phan bo thai ra lai rat lon...

Sau nhieu no luc tim hieu, anh Trung phat hien ra rang phan bo la mon "khoai khau" cua trun que. Trun que (Perionyx Excavatus) la mot trong nhung loai trun duoc nuoi nhieu tren the gioi. Trun song noi am uot co nhieu phan rac, cui muc. Than trun hoi det, co 2 dau nhon, co than mau do man chin o lung. No la loai thuc an dam cao cap dung cho gia suc, gia cam, thuy san.

O Nhat va Canada, trun duoc su dung de che bien my pham. Trung Quoc co nhung bai thuoc huu hieu chua benh tu trun. Nhieu nuoc tien tien tren the gioi su dung trun de xu ly chat thai nong nghiep va cong nghiep giam o nhiem moi truong. Con phan trun la mot loai phan huu co co nhieu tac dung nhu kich thich tang truong cay trong, gia tang kha nang giu nuoc, loai tru nhung doc to, nam co hai va vi khuan trong dat nen co the day lui benh cho cay trong...

Nhu vay, nuoi trun que cung luc giai quyet duoc 3 van de la xu ly chat thai tranh o nhiem moi truong, cung cap thuc an giau chat dam va phan vi sinh de bon cay.

Sau khi tham du lop tap huan ngan gon trong vong 3 ngay tai Trung tam Quan ly va Chuyen giao tien bo ky thuat nong nghiep, anh vay ngan hang 10 trieu dong lam von xay chuong trai va mua giong. Thoi diem do, con trun que con kha moi me voi nguoi dan, thuc te lai qua it oi ma ly thuyet con nhieu dieu chua de cap.

Vi vay, thoi gian dau anh gap khong it kho khan, vua nuoi vua rut kinh nghiem, lop con giong nay chet thi mua lop khac. Veo mot cai, so tien mua con giong da den 6 trieu dong, vay ma trun khong sinh soi nay no lai chet dan khien gia dinh anh doi khi khong tranh khoi luc duc.

Den cuoi nam 2002, anh da co luong trun kha lon va co the dem ban. Thoi diem do, nhieu nguoi con xa la va chua tin vao hieu qua cua trun. Cau hoi ma anh thuong phai tra loi la: "Phan trun la gi? Dung de lam gi?".

"Toi biet la thoi gian dau se kho khan cho dau ra nen da tinh den chuyen tu minh tieu thu trun bang cach nuoi ga mang lai thu nhap cho gia dinh", anh Trung ke lai. Dan ga chong lon thay ro, vay la da co minh chung thuc te doi voi gia cam.

Con thuy san thi it ai biet den. Lan loi den cac vung tom gioi thieu, cu 10 nguoi thi da den 8 nguoi lac dau khong tin tuong, chi co so nguoi it oi con lai khong no tu choi, dong y su dung thu san pham. Vua tiep thi tan noi, anh vua quang ba tren cac phuong tien thong tin dai chung, tham gia cac cuoc hoi cho trien lam...

Nho vay, trun duoc nhieu nguoi biet, nguoi nay su dung thu, thay hieu qua truyen tai nguoi kia, den nay trun tro thanh thuc an cho tom duoc nhieu nguoi dan cac tinh DBSCL su dung.

Ngay cang co nhieu nguoi biet den nhieu cong dung cua trun. Nha nong trong rau ngoai thanh Tp.HCM tim den hoi mua phan trun. Anh che bien trun thanh tung vi dong lanh thuan loi cho nguoi mua. Co nguoi tim den mua trun giong ve nhan giong va duoc huong dan ky thuat nuoi. Theo do, quy mo nuoi ngay cang mo rong.

Anh Trung cho biet, nghe nuoi trun cho hieu qua kinh te cao, von dau tu "nho nhoi" nhung ty suat loi nhuan cao. Nam 2003, lai sau khi tru moi chi phi tren 100 trieu dong tren dien tich 1.200 m2 va tang deu theo cac nam sau.

Den nam 2006, lai dat 500 trieu dong tren dien tich 5.000 m2. Tu can nha la lup xup nay da thay bang can nha lau khang trang. Ong chu trai an nen lam ra gop phan giai quyet viec lam cho nguoi lao dong trong xom.
Theo anh Trung, nuoi trun que la mot trong nhung cach xu ly phan bo tai nguon truoc khi luu thong, vua do ton kinh phi van chuyen, vua khong gay o nhiem moi truong. Anh Trung noi: "Tiem nang con trun con rat lon, toi hy vong trong tuong lai se co nhung san pham moi nhu thuoc chua benh cho con nguoi, bot dinh duong cho con nguoi tu trun".